AI in de Accountancy: Kansen en Risico's

Deze maand staat de rol van kunstmatige intelligentie (AI) in de accountancy centraal. Accountants onderzoeken de mogelijkheden van AI-tools, zoals Microsoft Copilot en ChatGPT, binnen boekhoudsoftware van leveranciers als Exact, AFAS, en Visma. Deze ontwikkelingen brengen belangrijke vragen met zich mee over de kwaliteit, verantwoordelijkheid en privacy. De Europese AI-verordening en de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG) zijn steeds relevanter, met implicaties voor zowel overheidsinstanties als toezichthouders.

Hoewel AI kan bijdragen aan een snellere verwerking van controles en administraties, blijft de eindverantwoordelijkheid bij de accountant. De beroepsregels van de Nederlandse Beroepsorganisatie van Accountants (NBA) vereisen professionele scepsis en dossiervorming, wat door AI-uitdagingen bemoeilijkt kan worden. Leveranciers integreren steeds vaker AI-algoritmen voor factuurherkenning en foutdetectie, maar de fundamenten van cijfers moeten altijd door mensen worden onderbouwd. Het risico van 'hallucinatie' bij generatieve modellen vereist zorgvuldige controle van bronnen en berekeningen.

De prestatie van AI-modellen is niet altijd consistent, vooral wanneer het gaat om specifieke Nederlandse boekingsregels en vaktaal. Domeinspecifieke prompts kunnen de resultaten verbeteren, maar steekproeven en validatie blijven essentieel. Ook moet het gebruik van een "human-in-the-loop"-benadering worden toegepast, waarbij medewerkers AI-suggesties kritisch beoordelen. De Europese AI-verordening legt specifieke eisen op naargelang de risicoklasse van de AI-toepassing, met strengere verplichtingen voor die met grote gevolgen. Transparantie richting klanten is ook een vereiste bij toepassingen met een hoog risico.

Voor een rechtmatige inzet van AI moeten organisaties zich houden aan de kaders van de AVG. Dit betekent dat herleidbare klantdata niet mogen worden gedeeld met openbare chatbots en dat waar mogelijk enterprise-varianten met dataminimalisatie gebruikt moeten worden. Investeringen in het opstellen van interne AI-beleidslijnen, training van medewerkers, en het creëren van governance zijn cruciaal voor het effectief en veilig gebruik van AI in de accountancy. Het is duidelijk dat AI een ondersteunend gereedschap moet zijn en de expertise van accountants aanvult, niet vervangt.

Lees het volledige artikel van AI Insider.