Groningen ontwikkelt eigen AI-model tegen Amerikaanse afhankelijkheid

In Groningen is er een initiatief van bedrijven en onderzoekers dat zich richt op het ontwikkelen van een Nederlands AI-taalmodel. Dit project beoogt de afhankelijkheid van Amerikaanse platforms zoals OpenAI, Google en Microsoft te verminderen. De focus ligt op software die het Nederlands begrijpt, samenvat en antwoorden kan geven, met als doel toepassing in de overheid, zorg en onderwijs, en in lijn met de Europese AI‑verordening en de AVG.

Het project draait om een generatief taalmodel dat zelf tekst produceert op basis van voorbeelden, met bijzondere aandacht voor Nederlandstalige data en publieke diensten. Het idee is om minder gegevens met buitenlandse clouddiensten te delen, zodat de controle over kosten en beveiliging toeneemt. Door gebruik te maken van regionale datacentra en kennisinstellingen, wordt het beheer van deze infrastructuur eenvoudiger en transparanter. Dit draagt bij aan strategische autonomie en het behoud van kritieke digitale infrastructuur in eigen handen.

De Europese AI‑verordening heeft grote invloed op het project, aangezien dit nieuwe verantwoordelijkheden en eisen stelt aan aanbieders van AI-systemen, vooral in de publieke sector. De Groningse aanpak omvat maatregelen zoals privacy-by-design en auditbare logboeken, om zo transparantie te waarborgen en te voldoen aan wet- en regelgeving. Hoewel de training van grote datamodellen kostbaar en energie-intensief is, wordt er gewerkt aan lokale oplossingen om deze uitdagingen aan te gaan. Dit omvat het gebruik van open-source bouwstenen en samenwerking met nationale datacentra om kosten te verlagen.

Voor toekomstige toepassingen worden onder andere klantenservice binnen gemeenten en juridische samenvattingen in de zorg overwogen. Met een scherpe focus op transparantie en verantwoord gebruik, zullen de systemen worden getest binnen de publieke sector, waar voorlopige resultaten zullen helpen bij de verdere ontwikkeling. Indien succesvol, kan deze aanpak mogelijk op grotere schaal in Nederland worden toegepast, wat zou leiden tot een sterker Nederlands AI-ecosysteem.

Lees het volledige artikel van AI Insider.